Actueel
Elke zondag een nieuwe blog. Doordeweeks extra bij actueel nieuws.
Economie en bestaanszekerheid

Bestaanszekerheid en koopkracht

Kunnen rondkomen van je inkomen, elke maand weer.

Bestaanszekerheid betekent dat je kunt rondkomen en niet bang hoeft te zijn voor onverwachte kosten. Het gaat over het minimumloon, toeslagen, de hoge prijzen en armoede.

  • 15 partijen
  • 4 kernpunten
  • 3 vragen & antwoorden
Iemand doet boodschappen in een supermarkt
In het kort
  • 1 Veel mensen hebben moeite met rondkomen, ondanks dat ze werken.
  • 2 In 2026 leeft naar verwachting ongeveer 2,6 procent van de mensen onder de armoedegrens.
  • 3 Het debat gaat over het minimumloon, de toeslagen en het ingewikkelde belastingstelsel.
Uitleg

Wat is dit thema?

Bestaanszekerheid gaat over genoeg geld om de vaste lasten te betalen (huur, energie, zorg) en daarna nog rond te komen. Wie dat niet lukt, leeft in armoede.

De overheid helpt met het minimumloon, toeslagen (zoals huur- en zorgtoeslag) en uitkeringen. Maar dat stelsel is zo ingewikkeld geworden dat mensen erin verdwalen.

Waarom het ertoe doet

Waarom is dit belangrijk?

Geldzorgen raken alles: je gezondheid, je kinderen, je kansen en je vertrouwen in de politiek.

Sinds de hoge inflatie van de afgelopen jaren staat bestaanszekerheid bovenaan de politieke agenda.

In cijfers

De feiten op een rij

circa 2,6%
van de mensen leeft naar verwachting in 2026 onder de armoedegrens
Bron: CPB, MEV 2026
circa 2,6%
van de kinderen groeit op in armoede
Bron: CPB, MEV 2026
+1,3%
verwachte stijging van de koopkracht in 2026
Bron: CPB, MEV 2026
Kernpunten

Waar het bij dit thema om draait

  • Rondkomen en het minimumloon
  • Armoede en kinderarmoede
  • Toeslagen en het belastingstelsel
  • Koopkracht en vaste lasten
Het debat

Waar gaat de discussie over?

Minimumloon omhoog?

Linkse partijen willen het minimumloon flink verhogen. Rechtse partijen vrezen dat banen en bedrijven daardoor onder druk komen.

Toeslagen of simpeler stelsel?

Bijna iedereen vindt het toeslagenstelsel te ingewikkeld. De vraag is hoe je het vereenvoudigt zonder dat mensen erop achteruitgaan.

Wie helpen we eerst?

Er is discussie over of de hulp naar werkenden, gezinnen, ouderen of de allerarmsten moet gaan.

Politieke perspectieven

Standpunten van de partijen

Hoe denken de partijen in de Tweede Kamer over dit thema? Op volgorde van zetelaantal, op basis van de uitslag van de verkiezingen van 29 oktober 2025.

Logo D66
D66
Sociaal-liberaal
26 zetels
Regeringspartij (Kabinet-Jetten)

Werken lonend maken, gerichte hulp voor wie het nodig heeft en het ingewikkelde toeslagenstelsel vereenvoudigen.

Logo PVV
PVV
Nationaal-conservatief
26 zetels

De koopkracht van gewone Nederlanders voorop: lagere lasten, een lagere energierekening en aandacht voor ouderen.

Logo VVD
VVD
Liberaal
22 zetels
Regeringspartij (Kabinet-Jetten)

Werken moet lonen: lagere lasten op werk en gerichte steun, met een eenvoudiger stelsel.

Logo GroenLinks-PvdA
GroenLinks-PvdA
Progressief-links
20 zetels

Bestaanszekerheid voorop: een hoger minimumloon, hogere uitkeringen waar nodig en stevige aanpak van armoede.

Logo CDA
CDA
Christendemocratisch
18 zetels
Regeringspartij (Kabinet-Jetten)

Bestaanszekerheid voor gezinnen, een eenvoudiger stelsel en aandacht voor de middengroepen.

Logo JA21
JA21
Conservatief-liberaal
9 zetels

Lagere lasten zodat mensen meer overhouden, met gerichte hulp en een soberder, simpeler stelsel.

Logo Forum voor Democratie
Forum voor Democratie
Radicaal-rechts
7 zetels

Lagere belastingen en lasten, zodat mensen meer overhouden van hun eigen geld.

Logo BBB
BBB
Agrarisch
4 zetels

Bestaanszekerheid voor gewone mensen en de regio, met betaalbare boodschappen en lagere lasten.

Logo DENK
DENK
Links
3 zetels

Armoede en kinderarmoede stevig aanpakken en de bestaanszekerheid van lage inkomens vergroten.

Logo ChristenUnie
ChristenUnie
Christelijk-sociaal
3 zetels

Bestaanszekerheid voor gezinnen en kinderen voorop: armoede aanpakken en het toeslagenstelsel hervormen.

Logo SP
SP
Socialistisch
3 zetels

Het minimumloon fors omhoog, lagere vaste lasten en een einde aan armoede in een rijk land.

Logo SGP
SGP
Reformatorisch
3 zetels

Steun voor gezinnen, aandacht voor de kostwinner en een eerlijk en eenvoudiger belastingstelsel.

Logo Partij voor de Dieren
Partij voor de Dieren
Ecologisch-links
3 zetels

Bestaanszekerheid en een eerlijke verdeling, waarbij de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen.

Logo 50PLUS
50PLUS
Ouderenpartij
2 zetels

De koopkracht van ouderen en gepensioneerden beschermen, met aandacht voor de stijgende kosten.

Logo Volt
Volt
Pro-Europees
1 zetel

Bestaanszekerheid met een eenvoudiger stelsel, en kansen via onderwijs, werk en een sterke economie.

Dit zijn beknopte samenvattingen van de algemene richting van elke partij, bedoeld om snel een beeld te krijgen. Voor de exacte standpunten verwijzen we naar de verkiezingsprogramma's van de partijen.

Jargon uitgelegd

Belangrijke begrippen

Bestaanszekerheid
Genoeg en stabiel inkomen om van te leven en tegen een stootje te kunnen.
Armoedegrens
Het inkomen waaronder je niet genoeg overhoudt voor de basisbehoeften.
Toeslagen
Bijdragen van de overheid, zoals huurtoeslag en zorgtoeslag, voor mensen met een lager inkomen.
Minimumloon
Het laagste loon dat een werkgever wettelijk mag betalen.
Veelgestelde vragen

Vragen en antwoorden

Hoeveel mensen zijn er arm in Nederland?
In 2026 leeft naar verwachting ongeveer 2,6 procent van de mensen onder de armoedegrens. Daarnaast zit een grote groep er net boven, met weinig buffer.
Waarom is het toeslagenstelsel zo ingewikkeld?
Het is in de loop der jaren steeds verder uitgebreid. Daardoor maken mensen fouten of lopen ze geld mis, en kunnen er hoge terugvorderingen ontstaan.
Stijgt mijn koopkracht?
Gemiddeld stijgt de koopkracht in 2026 licht, vooral door lagere inflatie. Niet iedereen merkt dat even sterk.
Actueel

Laatste berichten

Verder lezen

Gerelateerde thema's

Zelf aan zet

Benieuwd welke partij bij jou past?